Hollanda’da 29 Ekim 2025 seçimlerinin sonucu belli oldu. Sandıkların tamamına yakını sayıldı ve tablo netleşti: liberal Demokrat 66 (D66) 27, aşırı sağcı Özgürlük Partisi (PVV) 25 sandalye kazandı. Üçüncü sırada 23 sandalye ile liberal muhafazakâr VVD, ardından Yeşil Sol–İşçi Partisi ittifakı (GL-PvdA) 20 sandalye ve Hristiyan Demokratlar (CDA) 18 sandalye aldı.
Bu sonuç, 2023 seçimlerinde 37 sandalye kazanarak birinci olan Geert Wilders’in partisi için ciddi bir gerileme anlamına geliyor. PVV hâlâ güçlü bir kitleye sahip ama seçmen, tek başına yönetim isteğine açıkça sınır koydu. D66’nin yükselişi ise, seçmenin “tepki değil, çözüm” odaklı bir yöneliş gösterdiğini düşündürüyor.
Seçimin merkezinde göç politikası vardı, ancak seçmen sadece bu konuya takılı kalmadı. Artan kira fiyatları, sağlık hizmetlerindeki yavaşlama ve gençlerin iş bulma zorlukları kampanyanın son haftasında öne çıktı. D66, bu gündelik sorunlara daha somut yanıtlar verdi. Wilders ise sert söylemini korudu.
Koalisyon Kaosu Kapıda
Hollanda siyasetinde hiçbir parti tek başına iktidar olamıyor. Üstelik D66 dışındaki büyük partilerin tamamı PVV ile koalisyon yapmayacaklarını açıkladı. Bu da Wilders’in kazansa bile yönetemeyeceği bir tablo yaratıyor. Yeni hükümetin kurulması uzun pazarlıklar gerektirecek. D66’nin merkez-sol ittifakla ya da VVD ile iş birliği yapması en olası senaryo olarak görülüyor. Ancak hangi denklem kurulursa kurulsun, PVV’nin dışarıda kalma ihtimali yüksek.
Hollanda’daki bu sonuç, Avrupa’daki genel trende de bir yanıt niteliği taşıyor. Popülist sağ partiler son yıllarda birçok ülkede güç kazanmıştı. Fakat Hollanda seçmeni, bu seçimde sert söyleme fren koyarak “denge” mesajı verdi. Bu, Avrupa siyasetinde popülizme karşı merkez partilerin yeniden toparlanabileceğinin işareti olarak yorumlanıyor.
Bu seçim, sadece Hollanda için değil, Avrupa demokrasileri için de bir testti. Sonuç açık: Seçmen, öfke politikalarına değil, çözüm ve uzlaşma arayışına yöneldi. Wilders hâlâ önemli bir aktör; ancak bu sonuç, onun “herkese rağmen iktidar” planına açık bir sınır çizdi.
Hollanda’nın önünde yeni bir siyaset dönemi var. Seçim sonuçları, ülkenin artık sert kutuplaşma yerine uzlaşmayı zorunlu kılan bir sürece girdiğini gösteriyor. D66’nın yükselişi ve PVV’nin gerilemesi, toplumun korku siyasetinden uzaklaşarak daha merkezde, çözüm odaklı bir çizgi aradığını ortaya koydu. Önümüzdeki yıllarda Hollanda’da göç politikaları daha dengeli, ekonomi odaklı bir biçimde ele alınabilir; ancak uzun sürecek koalisyon pazarlıkları istikrarı geciktirebilir. Ülke, bir yandan Avrupa Birliği içindeki yönünü korumaya çalışırken, diğer yandan iç siyasette daha sakin ama kırılgan bir dengeye yelken açıyor.
Hollanda için yakın gelecek, uzlaşma arayışıyla belirsizlik arasında şekillenecek gibi görünüyor. Seçim sonrası tablo, hiçbir partinin tek başına yönetecek güce sahip olmadığını ve koalisyonların artık ülke siyasetinin kalıcı normu haline geldiğini gösterdi. D66’nın güç kazanması, teknoloji, yeşil enerji ve sosyal refah politikalarında daha reformist bir çizginin öne çıkabileceğini işaret ediyor. Ancak göç, konut krizi ve gelir eşitsizliği gibi sorunlar çözülmezse, toplumsal memnuniyetsizlik yeniden aşırı sağa alan açabilir.
Kaynaklar
[1] Krupa, Jakub. “Dutch Election Results: Far-Right and Centrist Parties in Dead Heat as Last Votes Counted Europe Live.” The Guardian, 30 Oct. 2025, https://www.theguardian.com/world/live/2025/oct/30/dutch-election-results-netherlands-geert-wilders-rob-jetten-france-louvre-russia-poland-ukraine-latest-news-updates. Erişim: 30 Ekim 2025.
[2] van den Berg, Stephanie. “Rob Jetten, the Centrist Who Fought off Wilders in Dutch Election.” The Independent, 30 Oct. 2025, https://www.independent.co.uk/news/world/europe/rob-jetten-netherlands-election-partner-b2855081.html. Erişim: 30 Ekim 2025.
[3] Corder, Mike. “The Main Takeaways from the Netherlands’ Nail-Biter Elections, with the Result Still in the Balance.” AP News, 30 Oct. 2025, https://apnews.com/article/netherlands-dutch-elections-wilders-d66-04fcdc9656d9fc42d4cb54d8d03e8afc. Erişim: 30 Ekim 2025.
