Reuters’ın haberine göre dünya genelinde bellek çipi kıtlığı kriz noktasına doğru ilerliyor.
Yapay zeka şirketleri ile tüketici elektroniği üreticileri azalan tedarik için yarışırken, USB bellekten akıllı telefona ve veri merkezlerinde kullanılan yüksek bant genişlikli HBM çiplere kadar hemen her tür bellek etkileniyor.
Japonya’da mağazalar sabit disk satışına sınır getiriyor. Çinli telefon markaları ise zam uyarısı yapıyor.
TrendForce verilerine göre bazı segmentlerde fiyatlar şubattan beri iki kattan fazla arttı. Eğer arz sağlanamazsa, bilgiyasar ve telefon fiyatlarında büyük bir artış öngörülüyor.
BELLEK KRİZİ, EKONOMİK KRİZE DÖNÜŞEBİLİR
Sıkışıklık sadece teknoloji sektörünü değil ekonomiyi de zorlayabilir. Ekonomistler ve yöneticiler uzun süren kıtlığın yapay zeka temelli verim artışını yavaşlatabileceğini ve yüz milyarlarca dolarlık dijital altyapı projelerini geciktirebileceğini söylüyor.
Greyhound Research CEO’su Sanchit Vir Gogia bu krizin artık sadece parça düzeyi bir sorun olmaktan çıktığını ve makroekonomik bir risk haline geldiğini belirtiyor.
Ona göre yapay zeka yatırımları fiziksel tedarik zincirinin sınırlarını ve tedarik zincirini kırmaya başladı.
TELEFON FİYATLARI ARTACAK, YÜZDE 30’A KADAR ÇIKABİLİR
Büyük teknoloji şirketleri açık uçlu siparişlerle üreticilere yükleniyor. Google, Amazon, Microsoft ve Meta; Micron’a fiyat gözetmeden “ne kadar verebiliyorsan” alırız mesajı verdi.
Alibaba, ByteDance ve Tencent yöneticileri; Samsung ve SK Hynix’e giderek pay kapmaya çalıştı. Akıllı telefon tarafında Xiaomi ve Realme maliyetleri fiyatlara yansıtacaklarını duyurdu.
Realme yöneticisi Francis Wong bellek maliyetlerindeki artışın akıllı telefon çağında eşi görülmemiş olduğunu söyledi ve hazirana kadar telefon fiyatlarının yüzde 20 ile 30 artabileceğini belirtti.
Tokyo Akihabara’da mağazalar stokçuluğu önlemek için alımları kısıtlıyor. DDR5 RAM bellek gibi ürünlerin fiyatı haftalar içinde sert yükseldi. Bu ortam ikinci el pazarını ve aracıları da canlandırdı.
KRİZİN SEBEBİ, CHATGPT
Kriz ChatGPT’nin 2022 sonundaki çıkışıyla hızlanan veri merkezi kurulumlarının ardından büyüdü.
Üreticiler Nvidia odaklı AI işlemcileri besleyen HBM’ye daha fazla kapasite ayırınca geleneksel DRAM ve flash bellek arzı daraldı.
TrendForce, DRAM stoklarının Ekim’de iki ile dört haftaya düştüğünü bildiriyor. Samsung ve SK Hynix yeni kapasite yatırımı açıkladı ama hangi bölümün HBM’ye gideceği net değil.
SK Hynix kıtlığın 2027 sonuna dek sürebileceğini öngörüyor. Grup başkanı Chey Tae won çok sayıda şirketin tedarik istediğini ve yetişemezlerse iş yapamaz hale gelebileceklerini söyledi.
