Norveç’te yapılan bir kamuoyu araştırması, ülke güvenliği açısından çarpıcı bir güvensizlik tablosu ortaya koydu. Norstat’ın Dagbladet için gerçekleştirdiği ankete göre, Norveçlilerin yüzde 69’u, olası bir silahlı çatışma durumunda ABD’nin Norveç’e yardım edeceğine ya hiç inanmıyor ya da bundan emin değil.
Ankete katılanların yüzde 45’i “ABD yardım etmez” derken, yüzde 24’ü ise kararsız olduğunu belirtti. Bu tablo, Norveç savunmasının uzun yıllardır NATO ve ABD desteği varsayımı üzerine kurulmuş olması nedeniyle dikkat çekici bulunuyor.
KADINLAR DAHA KUŞKUCU
Araştırmada cinsiyet farkı da öne çıkıyor. Kadınların yüzde 81’i, ABD’nin Norveç’i savunacağına dair ya olumsuz ya da kararsız görüş bildirirken, bu oran erkeklerde yüzde 56 seviyesinde kaldı. Kadınların yüzde 52’si net biçimde “hayır” cevabını verdi.
“RAKAMLAR DRAMATİK AMA GERÇEKÇİ”
Norveç Savunma Araştırmaları Enstitüsü (FFI) Baş Araştırmacısı Bjørn Olav Knutsen, sonuçları “dramatik ama gerçekçi” olarak nitelendirdi. Knutsen’e göre bu tablo, küresel güvenlik dengelerinin hızla değiştiğini ve Avrupa’nın artık sadece ABD’ye güvenemeyeceğini gösteriyor.
Uzman, bu güvensizliğin nedenleri arasında ABD’nin son yıllardaki tek taraflı politikaları, Donald Trump döneminde güçlenen “önce Amerika” yaklaşımı ve Rusya’dan kaynaklanan askeri tehdit algısının artmasını gösterdi.
AVRUPA’YA “KENDİ SAVUNMANI KUR” MESAJI
Raporda, Avrupa liderlerinin son dönemde sıkça vurguladığı mesaj da hatırlatılıyor. Avrupa kendi savunmasını güçlendirmek zorunda. AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ve NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, Avrupa’nın askeri kapasitesini hızla artırmaması halinde ciddi güvenlik riskleriyle karşı karşıya kalabileceği uyarısında bulunuyor.
Knutsen’e göre, barış artık askeri caydırıcılığa dayanıyor ve özellikle Doğu Avrupa ile Baltık ülkeleri büyük endişe içinde. Uzman, Ukrayna savaşı sona ermeden Avrupa’da kalıcı bir güvenliğin sağlanmasının zor olduğunu vurguluyor.
“RİSK SIFIR DEĞİL”
Norveç’in bir çatışmaya sürüklenme ihtimalinin sıfır olmadığını belirten Knutsen, bunun Avrupa’nın ne kadar hızlı silahlanacağına ve ABD’ye bağımlılığın ne ölçüde azaltılacağına bağlı olduğunu söylüyor.
Anket sonuçları, ABD’ye duyulan güvenin Norveç’te ciddi biçimde zayıfladığını ve Avrupa’nın güvenlik mimarisinde yeni bir döneme girildiğini ortaya koyuyor.
