ABD merkezli bir hak örgütü, İran’da ülke geneline yayılan protestolar sırasında 5 binden fazla kişinin hayatını kaybettiğini doğruladığını açıkladı. Örgüte göre ölümlerin büyük bölümü, güvenlik güçlerinin hedef aldığı protestoculardan oluşuyor.
Yaklaşık iki haftadır süren internet kesintisi nedeniyle bilanço tespitinin zorlaştığını vurgulayan sivil toplum kuruluşları, teyit edilen rakamların gerçek sayının çok altında olabileceği uyarısında bulundu.
EN AZ 26 BİN 852 KİŞİ DE GÖZALTINDA
ABD merkezli Human Rights Activists News Agency (HRANA), şimdiye kadar 5 bin 2 ölüm tespit ettiklerini bildirdi. Bu ölümler arasında 4 bin 714 protestocu, 42 çocuk, 207 güvenlik görevlisi ve 39 sivil bulunuyor.
Ayrıca 9 bin 787 olası ölüm vakasını daha araştırdıkları kaydedildi. Gözaltına alınanların sayısının ise en az 26 bin 852 olduğu belirtildi.
ŞEHİTLER VE İSYANCILAR AYRIMI
İranlı yetkililer, protestolara ilişkin ilk resmi bilançoyu çarşamba günü açıklayarak 3 bin 117 kişinin öldüğünü duyurdu. İran’ın Şehitler ve Gaziler Vakfı tarafından yapılan açıklamada, ölenler “şehitler” (güvenlik güçleri ve masum siviller) ile ABD destekli olduğu öne sürülen “isyancılar” şeklinde ayrıldı.
Açıklamaya göre, 3 bin 117 ölümün 2 bin 427’si “şehit” olarak tanımlandı.
İNTERNET KESİNTİSİ SÜRÜYOR
İnternet kesintisi cuma günü de devam etti. İnternet izleme kuruluşu Netblocks, mesajlaşma uygulamalarına erişimin kısmen arttığını ve VPN kullanımının yaygınlaştığını ancak hizmetin ağır biçimde filtrelendiğini ve uluslararası bağlantının düşük kaldığını bildirdi.
ABD’NİN MÜDAHALESİ VE İDAM İDDİALARI
ABD Başkanı Donald Trump, protestolara yönelik baskılar nedeniyle Tahran’ı yeni askeri adımlar konusunda uyarmış, özellikle göstericilerin idam edilmesi halinde sonuçları olacağını söylemişti.
Beyaz Saray, 15 Ocak’ta Washington’un baskısı sonucu 800 idamın durdurulduğunu iddia etmişti.
Şu ana kadar protestocuların idam edildiğine dair bir rapor bulunmuyor. Ancak hak örgütleri, göstericilerin idamla sonuçlanabilecek suçlamalarla yargılanma riski taşıdığı uyarısını yapıyor.
