Bilim insanları daha önce hava kirliliğinde bulunan partiküllerin kana karışarak plasentaya ulaştığını ve burada hücreler tarafından emildiğini biliyordu. Ancak bu yeni araştırma, partiküllerin sadece ulaşmakla kalmayıp, plasentanın bağışıklık sisteminde fonksiyonel değişikliklere yol açtığını da gösterdi.
Araştırma, İsveç’teki Lund Üniversitesi’nden uzmanların liderliğinde yürütüldü. Çalışmada, doğum anında bağış yoluyla toplanan 13 sağlıklı plasenta, özel bir sistemle “yapay rahme” bağlandı. Bu sistem sayesinde plasenta yaklaşık altı saat boyunca oksijen ve besin akışı sağlanarak canlı tutuldu ve hem anne hem de bebek tarafı simüle edildi.
Araştırmacılar, Malmö kentindeki trafik yoğunluğu yüksek bir kavşaktan 2017’de toplanan PM2.5 tipi ince partikülleri bu sistemdeki plasentalara maruz bıraktı. Altı plasenta kontrol grubu olarak bırakılırken, beşi beş saat boyunca, biri 60 dakika, biri ise sadece 30 dakika boyunca kirliliğe maruz bırakıldı.
SADECE 30 DAKİKA YETİYOR
Sonuçlar çarpıcıydı: Sadece 30 dakikalık maruziyet, plasentanın yapısal proteinlerinden biri olan kolajende gözle görülür bozulmalara neden oldu. Ayrıca, gebeliğin ilk döneminde artışı normal olan ancak ikinci trimesterde yüksekliği preeklampsi riskiyle ilişkilendirilen hCG hormonunun seviyeleri, maruziyet sonrası artış gösterdi.
Özellikle dikkat çekici olan, normalde anti-inflamatuar durumda bulunan Hofbauer hücrelerinin kısa süreli maruziyetin ardından iltihaplı bir görünüme geçmesiydi. Bu durum, plasentanın preeklampsi gibi gebelik komplikasyonlarıyla potansiyel ilişkisini destekler nitelikte.
Çalışmaya katılan Dr. Stefan Hansson, bu sonuçların doğrudan uzun dönem etkileri yansıtmasa da, “eğer bu durum gebelik boyunca devam ederse klinik olarak önemli hale gelebilir” dedi. Hansson ayrıca, bu iltihaplanmayı baskılayacak ilaçların preeklampsi riskini azaltabileceğini öne sürdü.
Ancak bilim insanları, çözümün bireysel önlemler değil, hava kirliliğinin genel düzeyde azaltılması olduğunu vurguluyor. Dr. Jonathan Grigg, “PM2.5 maruziyetini azaltmak için daha fazla veriye ihtiyacımız yok. Aksiyon almak için yeterince nedenimiz var” ifadelerini kullandı.
Bu haber yalnızca bilgilendirme amaçlıdır. Tıbbi tavsiye, tanı veya tedavi önerisi yerine geçmez. Sağlıkla ilgili kararlar almadan önce mutlaka bir doktora veya uzman sağlık personeline danışmanız önerilir.
