İngiltere’de İşçi Partisi hükümeti, trafikte güvenliği artırmayı hedefleyen kapsamlı bir düzenlemeye hazırlanıyor.
Avrupa Birliği’nin Genel Güvenlik Yönetmeliği 2 (GSR2) ile uyumlu olacak yeni plan, ülkede satılacak tüm yeni araçlarda alkol kilidi (alcolock) ve kara kutu (event data recorder) gibi güvenlik sistemlerinin zorunlu hale gelmesini öngörüyor.
Bu sistemlerin zorunlu hale getirilmesi, İngiltere’nin Brexit sonrası ilk kez AB standartlarına yeniden yaklaşması anlamına geldiği gerekçesiyle ülkede ciddi tartışmalara yol açtı. Özellikle Brexit yanlıları ve muhafazakâr çevreler, düzenlemeyi “arka kapıdan Avrupa’ya dönüş” olarak yorumluyor.
ALKOL KİLİDİ VE KARA KUTU NE ANLAMA GELİYOR?
Alkol kilidi (alcolock), aracın çalıştırılmadan önce sürücünün alkol seviyesini ölçen bir sistem. Sürücü yasal sınırın üzerindeyse araç çalışmıyor.
Kara kutu ise bir çarpışma öncesindeki hız, frenleme, direksiyon hareketi gibi verileri kaydederek olası kazalarda soruşturmalara veri sağlıyor.
GSR2 kapsamındaki düzenleme sadece bu sistemlerle sınırlı değil. Aynı zamanda sürücü dikkat uyarıları, şerit takip desteği ve çarpışma önleyici teknolojiler de bu paket içinde yer alıyor.
“İDEOLOJİK DEĞİL, PRATİK”
Ulaştırma Bakanlığı’ndan yapılan açıklamada, söz konusu düzenlemenin güvenlik kadar ekonomik gerekçelere de dayandığı belirtildi. Bakanlık, Avrupa’dan farklı standartlar geliştirmenin hem üretim maliyetlerini artıracağını hem de Kuzey İrlanda gibi özel durumları olan bölgelerde uygulama sorunlarına yol açabileceğini vurguladı.
İşçi Partili yetkililer ise düzenlemenin bir geri adım değil, uluslararası pazarlarda rekabet gücünü korumaya yönelik “mantıklı bir hamle” olduğunu savunuyor.
“HALKTAN GİZLENEN AB UYUMU”
Ancak Brexit yanlısı siyasetçiler ve bazı medya kuruluşları, hükümeti şeffaf olmamakla suçluyor. “Gizli AB dönüşü” ifadeleriyle eleştirilen düzenlemenin, güvenlik gerekçesiyle kamuoyuna yeterince anlatılmadan hayata geçirilmeye çalışıldığı öne sürülüyor.
Eleştirmenlere göre bu adım, siyasi bir geri adımı teknik bir gelişme gibi gösteren bir “maskelenmiş entegrasyon” çabası.
Sanayi Olumlu, Tüketici Tedirgin
Otomobil üreticileri ise bu tür standartların Avrupa pazarıyla uyumu kolaylaştırdığını ve ihracat açısından büyük avantaj sağladığını ifade ediyor. Ancak teknoloji maliyetinin nihai araç fiyatlarına yansıyabileceği endişesi, tüketici nezdinde temkinli bir yaklaşım doğuruyor.
Mayıs 2025’te yapılan bir kamuoyu yoklamasına göre, katılımcıların yüzde 53’ü mahkeme kararıyla alkol kilidi takılmasını destekliyor. Dahası, bu grubun yüzde 56’sı, sistemin yalnızca tekrar suç işleyenler için değil, tüm alkollü sürücüler için zorunlu hale gelmesi gerektiğini düşünüyor.
2013 ile 2024 yılları arasında İngiltere ve Galler’de 27 binden fazla tekrar eden alkollü araç kullanımı vakası kaydedilmiş olması, trafik güvenliği savunucularına göre bu sistemin caydırıcılık potansiyelini güçlendiriyor.
Yeni Bir Güvenlik Standardı mı Geliyor?
Eğer yasa onaylanırsa, İngiltere’de satılan her yeni araç:
• Sürücünün alkol seviyesini ölçen ve limit aşıldığında motoru çalıştırmayan bir sistemle,
• Çarpışma öncesi verileri kaydeden kara kutularla,
• Şerit takibi ve çarpışma önleyici sürücü yardım sistemleriyle donatılmış olacak.
