ABD ile İran arasında varılan mutabakatın ardından gözlerin çevrildiği Hürmüz Boğazı’nda, dün 25 ticari geminin geçişiyle bu ayın başından bu yana en yüksek seviyeye ulaşılırken, boğazdan dün en az 8 milyon varil ham petrol taşındı.
İran ve ABD, Pakistan aracılığında yürütülen müzakere süreci kapsamında, 14 Haziran’da savaşın durdurulmasını ve taraflar arasındaki sorunların görüşmeler yoluyla çözülmesini öngören 14 maddelik bir mutabakata vardı. İslamabad Mutabakatı adı verilen mutabakat zaptı, 18 Haziran’da İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ile ABD Başkanı Donald Trump tarafından dijital ortamda imzalanarak yürürlüğe girdi.
Söz konusu anlaşma, Lübnan dahil olmak üzere savaşın sona erdirilmesi, Hürmüz Boğazı’nın açılması ve ABD’nin İran’a uyguladığı deniz ablukasının kaldırılması gibi maddeleri içeriyor.
Sağlanan mutabakatın ardından gözler, ticari gemi trafiğinin 28 Şubat’tan bu yana durma noktasına geldiği Hürmüz Boğazı’na çevrildi.
AA muhabirinin veri analitik şirketi Kpler ve MarineTraffic’ten edindiği bilgilerden yaptığı derlemeye göre, dün sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG), ham petrol ve petrol ürünleri, gübre, kuru yük ve konteyner taşıyan toplam 25 gemi Hürmüz Boğazı’ndan geçti. Bu rakam, 1 Haziran’dan bu yana Boğaz’da kaydedilen en yüksek ticari gemi geçişi oldu. Söz konusu gemilerin 9’unun yüklü olduğu belirlendi.
Hürmüz Boğazı’ndan dün geçen dört süper tankerde toplam en az 8 milyon varil ham petrol taşındı.
Bunlardan üç süper tankerde bulunan 6,2 milyon varil Suudi Arabistan ham petrolünün 4 milyon varilden fazlası Japonya ve Güney Kore’ye gidiyor. Suudi Arabistan bayraklı Jaham isimli tankerde bulunan 2,1 milyon varil ham petrolün ise varış noktası henüz bilinmiyor.
Birleşik Arap Emirlikleri’nden 1,8 milyon varil ham petrol yükleyen Tenzan adlı süper tanker de Japonya’ya doğru ilerliyor.
Fransa bayraklı Mraikh adlı LNG tankeri, Katar’ın Ras Laffan tesisinden yüklediği 169 bin metreküp LNG’yi Pakistan’a taşıyor.
Hong Kong bayraklı Tong Lin Wan adlı tankerde ise Birleşik Arap Emirlikleri’nden yüklenen 592 bin varil temiz petrol ürünü bulunuyor. MarineTraffic verileri, tankerin Singapur’a doğru ilerlediğini gösteriyor.
Hürmüz Boğazı’ndan yüklü halde geçen iki kuru yük gemisi ise Hindistan ve Çin’e gübre taşıyor.
MarineTraffic verilerine göre, 14 Haziran’da 12, 15 Haziran’da 10, 16 Haziran’da 14 ve 17 Haziran’da 7 ticari gemi Hürmüz Boğazı’ndan geçti.
ABD/İsrail-İran Savaşı’nın 28 Şubat’ta başlamasının ardından Hürmüz Boğazı’ndan geçen ticari gemilerin birçoğu yaptırım listesinde yer alıyor veya “gölge filo” kapsamında bulunuyor.
Boğaz’dan yapılan ticari gemi geçişlerinin önemli bölümü de “İran rotası” olarak adlandırılan İran karasularından gerçekleştiriliyor.
