European Journal of Public Health’te yayımlanan bir çalışmaya göre Batı Avrupa’da yaşayanların yaklaşık yüzde 13 ila 21’i dövmeye sahip. Buna rağmen dövmelerin uzun vadeli sağlık etkileri hakkında hala sınırlı bilgi bulunuyor.
Önceki araştırmalar, dövme mürekkebinin insan lenf düğümlerinde birikebildiğini ve bunun iltihaplanmaya, nadir durumlarda ise lenfomaya yol açabildiğini ortaya koymuştu.
Bu alandaki en güncel çalışmalardan biri ise 2025 yılında Danimarka Güney Üniversitesi (SDU) tarafından yayımlandı.
BMC Public Health dergisinde yer alan araştırmada, dövmesi olan kişilerin cilt kanseri ve lenfoma geliştirme riskinin daha yüksek olduğu bildirildi.
Rastgele seçilen ikizlerden oluşan bir kohort üzerinden yapılan analizde, dövmeli ikizlerin cilt kanseri riskinin neredeyse dört kat fazla olduğu belirtildi.
Araştırmada dövmenin boyutunun da risk üzerinde etkili olabileceğine dikkat çekildi. Avuç içinden büyük dövmelerin riski artırabileceği ifade edilirken, çalışmanın ortak yazarı ve SDU’da biyostatistik alanında yardımcı doçent olan Signe Bedsted Clemmensen, mürekkep miktarı arttıkça riskin de yükseldiğini söyledi.
Clemmensen, lenfoma için risk oranının 2,7 kat, cilt kanserinde ise önceki çalışmalara kıyasla 2,4 kata çıktığını vurguladı.
Buna karşın uzmanlar, bulguların erken aşamada olduğunu ve birçok değişken nedeniyle sınırlı kaldığını belirtiyor.
Mürekkep türleri, dövmenin vücuttaki yeri, kanser alt türleri ile genetik ve çevresel faktörlerin daha kapsamlı biçimde incelenmesi gerektiği ifade ediliyor.
Clemmensen, daha uzun süreli ve daha geniş katılımlı çalışmalara ihtiyaç olduğunu ve biyolojik mekanizmaların da anlaşılması gerektiğini dile getirdi.
Araştırmacılar, dövmelerin kesin olarak kansere yol açtığına dair somut bir kanıt bulunmadığını ancak başka risklerin de göz ardı edilmemesi gerektiğini vurguluyor.
Dövme ekipmanlarının steril olması, enfeksiyon riskinin azaltılması ve kullanılan mürekkeplerin güvenliğinin sağlanması bu riskler arasında yer alıyor.
Dövme mürekkeplerinin pigment ve taşıyıcı sıvıdan oluştuğu, içeriklerin ise küresel ölçekte ithal edilmesi nedeniyle her zaman net biçimde takip edilemediği belirtiliyor.
Avrupa Birliği, 2022 yılında REACH düzenlemeleri kapsamında dövme ve kalıcı makyaj mürekkeplerinde kanserojen veya mutajen olarak sınıflandırılan 4 binden fazla maddeyi kısıtladı.
Tüm dövme mürekkepleri için açık etiketleme zorunluluğu getirilirken, diğer ülkelerde düzenlemelerin daha gevşek olduğu ve Birleşik Krallık’ın kendi REACH benzeri kısıtlamalarını hayata geçirmeyi planladığı ifade edildi. Uzmanlara göre dövmeler hijyenik koşullarda yapıldığında genel olarak güvenli kabul ediliyor, ancak uzun vadeli etkiler konusunda hala yeterli veri bulunmuyor.
Bu haberde yer alan bilgiler, bilimsel araştırma bulgularına dayanmaktadır ve kesin bir neden-sonuç ilişkisi ortaya koymamaktadır. Sağlıkla ilgili bireysel kararlar alınmadan önce uzman görüşüne başvurulması önerilir.
