Bilim dünyasında çığır açan bir keşfe imza atıldı. Kaliforniya’nın kuzey kıyıları boyunca daha önce gizli kalmış fay hatlarının bulunması, bölgedeki deprem riskinin ciddi şekilde küçümsendiğine dair endişeleri beraberinde getirdi.
Science dergisinde yayımlanan sismik çalışmaya göre, ABD’nin en aktif sismik noktalarından biri olan Mendocino Üçlü Kavşağı’nın sanılandan çok daha karmaşık olduğu anlaşıldı.
Araştırmanın başyazarı USGS Jeolojik Tehlikeler Merkezi’nden David Shelly, mevcut durumu bir buzdağına benzeterek, “Yüzeyde biraz görebiliyorsun ama altındaki konfigürasyonu bulman gerekiyor,” ifadesini kullandı.
UC Davis profesörü Amanda Thomas ise tektonik süreçler tam anlaşılmadan sismik tehlikenin tahmin edilmesinin zorluğuna dikkat çekti.
İKİ PLAKA DAHA KEŞFEDİLDİ
Pasifik Okyanusu’nda San Andreas Fayı, Cascadia Subdüksiyon Bölgesi ve Mendocino Fayı’nın birleştiği nokta olan Üçlü Kavşak’ın, aslında üç değil, yüzeyden gizlenen iki ek plaka ile birlikte toplam beş hareketli plakadan oluştuğu keşfedildi. Bu sismik “sıcak bölge”, 1992 yılında Humboldt County’de yaşanan 7.2 büyüklüğündeki depremin de kaynağıydı.
Araştırmacılar, bu gizli “beşli yapıyı” Pasifik Kuzeybatı’daki sismometre ağını kullanarak tespit etti. Yüzeyden hissedilemeyecek kadar küçük olan “düşük frekanslı” depremler takip edilerek ve gelgit hassasiyeti modelleriyle doğrulanarak şu sarsıcı bulguya ulaşıldı:
“Kuzey Amerika levhasının bir parçası koparak Cascadia bölgesinin güney ucundaki Gorda levhasıyla birlikte aşağı çekiliyor.”
FAY HATTI SANDIĞIMIZ YERDE DEĞİL
Elde edilen veriler, bu tektonik yapının sanılandan daha sığ olduğunu gösterdi. Bu durum, 1992 depreminin neden yüzeye bu kadar yakın başladığını da açıklıyor. Colorado Boulder Üniversitesi’nden Kathryn Materna, keşfin önemini şu sözlerle özetledi: “Fayların konumu varsayılandan sapıyor. Plaka sınırı sandığımız yerde değil gibi görünüyor.”
Milyonlarca insanı doğrudan ilgilendiren bu keşif, bölgenin çok daha sarsıntılı bir zemin üzerinde olduğunu ve yıkıcı 8 büyüklüğündeki depremlerin kapıda olabileceğini gösteriyor.
