Modern otomobillerde giderek yaygınlaşan dokunmatik multimedya ekranları, sürüş güvenliğini ciddi biçimde olumsuz etkiliyor. Washington Üniversitesi (UW) ile Toyota Research Institute (TRI) tarafından yapılan yeni bir araştırma, bu ekranların sürücülerin hem direksiyon kontrolünü zayıflattığını hem de tepki sürelerini uzattığını ortaya koydu.
Araştırmada 16 katılımcı, 12 inçlik orta konsol dokunmatik ekran bulunan bir sürüş simülatörüne alındı. Katılımcıların göz hareketleri, parmak hareketleri, göz bebeklerinin büyümesi ve stres tepkileri ölçülerek zihinsel yük seviyesi analiz edildi.
Sürücülerden, araç kullanırken ekrandaki hedeflere dokunmaları ve aynı anda trafiği, uyarıları ve yol bilgisini taklit eden bir hafıza görevi yapmaları istendi.
Sonuçlara göre sürücüler, sadece dokunmatik ekran kullandıklarında bile şerit içinde yüzde 42 daha fazla savruldu, dokunmatik ekran kullanımının doğruluk ve hız performansı yüzde 58 düştü, zihinsel yük arttığında bu performans yüzde 17 daha geriledi.
Araştırma, multimedya ekranların sürücülerin ekrana bakış davranışlarının da değiştiğini gösterdi. Buna göre, yüksek zihinsel yük altında, sürücülerin ekrana bakma süreleri yüzde 26 kısaldı ve ekrana bakmadan önce eliyle dokunmaya çalışma oranı yüzde 63’ten yüzde 71’e yükseldi. Güney Kore’nin Busan kentinde düzenlenen ACM Kullanıcı Arayüzleri Sempozyumu’nda sunulan çalışmaya göre bu durum, yanlış dokunuşlara, ekranda daha uzun süre aramaya ve dikkatin daha fazla dağılmasına yol açıyor.
Araştırmanın en şaşırtıcı sonuçlarından biri ise ekrandaki butonları büyütmenin çözüm olmaması oldu. Çalışmanın baş yazarı Xiyuan Alan Shen, sorunun fiziksel değil görsel olduğunu vurgulayarak, “Zaman alan asıl şey görsel arama. Sürücülerin eli çoğu zaman gözünden önce hareket ediyor. Bu yüzden büyük butonlar temel problemi çözmüyor” ifadelerini kullandı. Uzmanlara göre dokunmatik ekranlar; şık tasarım, kişiselleştirme ve esneklik sunsa da, fiziksel düğme ve kadranlara kıyasla sürücünün dikkatini çok daha fazla talep ediyor.
Gösterge panelleri giderek tablet benzeri hale gelirken, yüksek hızlarda ne kadar etkileşimin güvenli olduğu sorusu daha da önem kazanıyor. Araştırmacılar, gelecekte araç içi sistemlerin daha akıllı hale gelmesi gerektiğini belirtiyor. Öneriler arasında göz takibi ve direksiyon sensörleriyle sürücünün zihinsel yükünü algılayan sistemler, dikkat seviyesi düştüğünde menüleri sadeleştiren, gereksiz bildirimleri erteleyen veya kritik kontrolleri otomatik öne çıkaran arayüzler yer alıyor.
