Günümüzde özellikle gençler arasında artan beden algısı sorunları, sağlığı tehdit edici boyutlara ulaşabiliyor. Sosyal medya, kalıplaşmış güzellik standartları ve kontrolsüz diyet alışkanlıkları, bireyleri farkında olmadan tehlikeli bir yeme bozukluğuna sürükleyebiliyor. Bu bozukluklardan biri de, ciddi fiziksel ve psikolojik sonuçları olan anoreksiya nervoza. Peki, anoreksiya nervoza nedir? Neden olur, belirtileri nelerdir ve bu rahatsızlıkla nasıl başa çıkılır? İşte, tüm yönleriyle bu hastalığın ayrıntıları…
ANOREKSİYA NERVOZA NEDİR?
Anoreksiya nervoza, kişinin kilo alma korkusu nedeniyle yemek yemeyi reddetmesi ya da ciddi şekilde kısıtlamasıyla ortaya çıkan psikolojik kökenli bir yeme bozukluğudur. Birey, ne kadar zayıf olursa olsun kendini kilolu hisseder ve sürekli daha zayıf olma isteğiyle hareket eder.
ANOREKSİYA NERVOZA NEDEN OLUR?
Anoreksiyanın ortaya çıkmasında birçok faktör birlikte rol oynar. İşte en yaygın nedenler:
Psikolojik faktörler:
Mükemmeliyetçilik, düşük özgüven, depresyon ve kaygı bozuklukları.
Toplumsal baskılar:
Medya, moda endüstrisi ve sosyal çevredeki zayıflık idealine dair dayatmalar.
Aile etkisi:
Aile içi iletişim sorunları, aşırı koruyucu veya eleştirel ebeveyn yapıları.
Genetik yatkınlık:
Ailede yeme bozukluğu öyküsü olan bireylerde risk daha yüksektir.
Travmalar:
Ergenlik dönemi stresleri, istismar, zorbalık gibi yaşanmış olumsuz deneyimler.
ANOREKSİYA NERVOZA BELİRTİLERİ NELERDİR?
Anoreksiya nervozanın belirtileri hem fiziksel hem de duygusal düzeyde kendini gösterir. Dikkat edilmesi gereken başlıca işaretler şunlardır:
1. Aşırı kilo kaybı ve düşük vücut kitle indeksi (VKİ)
2. Yemek yemekten kaçınma veya gizlice çıkarma (kusma)
3. Kalorilere takıntılı şekilde odaklanma
4. Kendini sürekli şişman hissetme, beden algısında bozulma
5. Aşırı egzersiz yapma
6. Adet düzensizlikleri veya kesilmesi (kadınlarda)
7. Soğuğa karşı aşırı hassasiyet, saç dökülmesi, cilt kuruluğu
8. Depresif ruh hali, sosyal geri çekilme
ANOREKSİYA NERVOZA RİSKİNİ AZALTMANIN YOLLARI
Anoreksiya nervoza, tedavi edilmediğinde hayati risk oluşturabilir. Ancak önlenebilir ve yönetilebilir bir rahatsızlıktır. İşte riski azaltmak için atılabilecek adımlar:
Beden algısını sağlıklı şekilde geliştirmek:
Çocuklara ve gençlere küçük yaşlardan itibaren “beden çeşitliliği” bilinci aşılanmalıdır.
Aile içi iletişimi güçlendirmek:
Destekleyici ve anlayışlı bir ev ortamı oluşturulmalı.
Medya okuryazarlığı kazandırmak:
Güzellik standartlarının yapay olduğunu öğrenmek, bireyin öz güvenini artırır.
Profesyonel destek almak:
Erken fark edilen belirtiler psikolog ya da psikiyatrist desteğiyle kontrol altına alınabilir.
Destek gruplarına katılmak:
Benzer deneyimleri yaşayan bireylerle dayanışma sağlamak iyileşmeyi hızlandırabilir.
Beslenme eğitimi:
Diyetisyen desteğiyle sağlıklı yeme alışkanlıkları kazandırılabilir.
